GEMİ İNŞA SEKTÖRÜ VE YAN SANAYİSİ DERGİSİ İKİ AYDA BİR YAYINLANI•R MART-NİSAN 2008• YIL1• SAYI1• 4.5YTL -iıııı dsyg
>- 111 .ıo: ~ .5 ... o - :J .Q ·;: 1ii i5 111 > ·;;; :J Ü )( w FDRSEN MACHINERY SERViCE$ & TRADING INC. www.forsen.com.tr Crane Line SENNEBOGEN Vinçleri ideal ekonomik şartlarda farklı iş kolları için düşünülmüş ve yüksek tekniği ile çok yönlü kullanım tasarlanmış makinalardır. alanları için 5E/JılıEBDGEN CRANES SPECIAL MACHINES Exclusive Oistributor in Turkey Her türlü inşaat, köprü, baraj, bina, tesis, ağır taşımacılık, gemi tersanesi,konteyner sahaları, vb işlerde ekonomikve seri çalışan İNŞAAT VİNÇLERİ TEK YETKİLİ ADRES ; FORSEN MAKİNA SERVİS ve TİCARET A.Ş. Crane Line i FORSEN MAKİNA SERVİS ve TİCARET AŞ. >- 111 .ıo: ... ~ C ... o - :J .Q ·;: - (/) i5 111 > üi :J Ü )( w 1 B 1 ~ et Mebusan Yokuşu No:22 PK:34427 Fındıklı - İSTANBUL/TÜRKİYE Tel:(021213932400 Fax:(021213923424 e-postai:nfo@forsen.com.tr
~ -Vı::JR. Simplified VoyageOataRecorder UNO OZSAY Guzelyali E-5 Uzeri No. 18 Pendik 34903lstanbul / TURKEY Tel : +90 216 493 3610 - Fax :+902164930306 web : www.ozsay.com caı=-, ElectronicChartOisplayandlnformationSystem FEA-210/72807 [20.1" LCD) [23.1" LCD) Ulllllltlllll 1111111111111111
MART/ NİSAN 2008 YIL 1 • SAYI 1 İçindekiler -----------------: 4 Haber 12 Güncel Gemi Mühendisleri Odası'nda Görev Değişimi 16 Yorum Ölümlü İş Kazaları / Dr. Sedat Karabulut 18 Haber & Röportaj IMO'nun Yeni Standardı Ek Yükümlülük Getiriyor 20 Teknik Gemi Tipi Klima Cihazları 24 Röportaj Türk Loydu Yeni İnşaat Birim Bşk. Ercan Özokutucu 26 Denizaşırı Dünyanın En Büyük Uskurları 28 Röportaj Denizcilik Müsteşarlığı İst. Böl. Md. Cemalettin Şevli 30 Güvenlik 34 Röportaj i.ü. Deniz Ulaştırma İşletme Mühendisliği Bölüm Başkanı Prof. Dr. Necmettin Akten 38 Yerli Sanayi Gedik Döküm ve Vana, Ürün Çeşidini Artırıyor 40 Gemi İnşa ve Çevre Tersanelerdeki Atıklar Risk Oluşturuyor 42 Rapor Gemi İnşa Sektörü 46 Makale Denizde Yangın Tehlikesi ve Hafif Konstrüksiyonlar
GEMİ İNŞA SEKTÖRÜ VE YAN SANAYİSİ DERGİSİ Sahibi ve Sorumlu Yazıişleri Müdürü İsmail Ceyhan iceyhan@dogayayin.com Yazılşlerl Müdürü Sertaç Aytaç sertacaytac@dogayayin.com Yazıişleri Uğur Doğan ugurdogan@dogayayin.com Reklam Müdürü Asrin Bakır Gerçek asrinbakir@dogayayin.com Abone ve Okur Sorumlusu Diler Sunay abone@dogayayin.com Grafik Altan Üren Elif Cankan Hicran Sopaoğlu Sayfa Düzeni Ömer Duman Ulaştırma ve Dağıtım Yavuz Erdoğan Baskı ve Cilt Altan Basım Ltd. Yüzyıl Matbaacılar Sitesi / Bağcılar Tel: 0212. 629 03 74 Yayınlayan Doğa Yayıncılık ve İletişim Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. Şti. -dsyg DOC'.ııA SEKTOM:LYAYPI GMl8U Yönetim Yeri: Ali Nazım Sk. No: 30 Koşuyolu 34718 Kadıköy/İSTANBUL Tel: 0216 327 80 10 Fax: 0216 327 79 25 lnternet: www.dogayayin.com E-posta: info@dogayayin.com Fiyatı: 4.50 YTL. Yıllık Abone: 25.00 YTL. © 2008 Doğa Yayıncılık Ltd. Şti. ISSN:1307-9204 2 ayda bir yayımlanır. ~ Sckı&8'Yayınc:ıtaf ı ,,ı,J 0eme010yesıd,. ~~ www.Myad.o~ TOm Tllr1ılye'de claOıtılmaktadır. Bllıın Kıınunu'nıı qa,. ~ sllrell yayındır Editör SERTAÇ AYTAÇ .._______ ___. sertacaytac@dogayayin.com Yan sanayinin gelişimi, bir medyayı da şart koşuyordu ... U •• lkemizde şu anda 6O'ın üzerinde tersane faaliyet gösteriyor; bir o kadarı da önümüzdeki günlerde çembere dahil olacak. Gemi inşasında yaşanan dünya çapındaki talep patlaması ülkemize de yansıdı ve kimyasal tanker gibi belli segmentlerde oldukça iyi pazar payları yakaladık. 5 bin ile 10 bin dwt arasındaki dünya tanker talebinin yüzde 37'si; 10 bin ile 20 bin dwt arasındaki tanker talebinin ise yüzde 24'0 Türk tersanelerinde üretiliyor. Gemi inşa sanayiimiz beş-altı sene önce dünya sıralamasında 22. sıradayken bugünlerde 5., hatta bazı otoritelere göre 4. sıralara kadar yükseldi. Geçtiğimiz sene 550 bin dwt tonajında 100 gemi teslimatı yapılmış. Bu oran beş yıl öncesiyle kıyaslandığında yüzde 3OO'Iük bir gelişmeyi gösteriyor. Altı yılda ihracatımız on kat artmış. Tersanelerimiz son yıllarda 500 milyon dolarlık tesis ve teknoloji yatırımı yaptılar. Bazı tersanelerimiz 180 bin dwt'lik gemi üretebilecek kapasiteye ulaştı. Gemi inşanın yanında mega yat üretiminde de dünya sıralamasının ön sıralarında yer alıyoruz. Yelkenli ve balıkçı tekneleri gibi tüm segmentler göz önüne alındığında pazar ve fırsatlar oldukça geniş ... Yeni bir sektörün doğduğu; ya da daha doğru bir deyişle var olan sektörün bambaşka bir görünüm kazandığı aşikar...Gemi inşa sektörü tam gaz yoluna devam ederken, tabiri caizse sektörün "atardamarı" olan yan sanayiinin de buna paralel bir gelişim yaşaması, bu hıza ayak uydurması gerekiyor. Yan sanayiinin varlığı, gemi inşa sanayiinin de gelişimini sürdürebilmesi için olmazsa olmazların başında geliyor. Yan sanayinin gelişimine yönelik hafif de olsa kıpırdanmalar var... Sanayinin gelişimi için başta devlet kurumları, sivil toplum kuruluşları, akademik kuruluşlar ve özel sektör gibi bir çok cephede faaliyetler yoğunlaştırılıyor. Yayıncılık da bu ayaklardan birisi... Gelişmeler gemi yan sanayiinin ayrı bir başlık altında ve bağımsız bir mesleki yayın çerçevesinde ele alınmasını zorunlu kılıyor. Doğa Sektöre! Yayın Grubu olarak biz de böyle bir sorumluluğu üstlenmek için ilk adımı atmaya karar verdik. Yayın grubumuz 15 yılı aşkın bir süredir sektöre! yayıncılık yapıyor. Bunca yıldır sektörleri için güvenilir referans ve başvuru kaynakları olan Termodinamik, Yalıtım, Tesisat Market, Su ve Çevre Teknolojileri, Çatı&Cephe, Yeni Enerji, e-Belediye ve ISK Teknik gibi dergilerimizde sürdürdüğümüz profesyonel yayıncılık anlayışımızı ve tecrübemizi Tersane'de de sürdüreceğimizden ve bir üst noktaya taşıyacağımızdan kuşku duyulmaması gerekiyor ... İlk sayımızda verdikleri desteklerden ötürü tüm kurum ve kuruluşlara teşekkürler ... İkinci sayımızda görüşmek üzere... tersane • mart·nisan 2008 3
haber __________________________ _ OTO Başkanı Kalkavan: urersane Sektörü Siyasi Rant Kazanılacak Sektör Değildir" eniz Ticaret Odası (DTO) Başkanı Metin Kalkavan, 100 bin kişiye iş imkanı sağlayan tersane sektörünün, son günlerde günah keçisi yapıldığını dile getirdi. Kalkavan, özellikle siyasetçilerin son olayları şov haline getirdiğini söyleyerek, "Bu sektör, siyasi rant elde edilecek bir sektör değildir" dedi. Deniz Ticaret Odası (DTO), Gemi İnşa Sanayicileri Birliği (GİSBİR), Gemi Sanayicileri Derneği (GESAD), Dok Gemi-İnşaat Sendikası ve Türk Loydu ortak bir basın toplantısı düzenledi. Toplantıda konuşan DTO Başkanı Metin Kalkavan, tersanelerdeki ölümlere ilişkin yapılan haberleri eleştirerek, "Bilgi almadan karar vermeyi seven bir toplumuz. Keşke bütüne zarar vermeden araştırma yapılsa. Amacımız, kendimizi savunmak ya da ölümlere sebep olmak değil" diye konuştu. Basında yer alan, iş kazalarının tekstil sektöründe yaşanmadığına ilişkin yazıları hatırlatan Kalkavan, tersane sektörünün pamuk ya da kumaş değil, çelik işlediğini vurguladı. Kalkavan, tekstil sektörüyle tersane işinin aynı kefeye konulamayacağını dile getirerek, tersanedeki ölümlü iş kazalarının İsveç ve İngiltere'de 1/10.000, ABD'de 2/10.000, Japonya'da ise 3/10.000 olarak görüldüğünü kaydetti. Türkiye'deki rakamın da 2007 dahil olmak üzere 10 binde 3-3,5 civarında olduğunu belirten Türkiye'nin İlk Gemi Konservasyon Laboratuvarı Açıldı . .. stanbul Universitesi tarafından kurulan Türkiye'nin ilk Gemi Konservasyon ve Rekonstrüksiyon Laboratuva rı'nda kimya şirketi BASF Türk'ün desteğiyle gerçekleştirilen açılış ve yenileme çalışmaları tamamlandı. Suya doymuş ahşapların konservasyon işlemlerinin yapılabildiği ısıtıcı sistemli özel bir tankın bulunduğu laboratuvarda, Marmaray Projesi çalışmaları sırasında Yenikapı'da bulunan antik Bizans batıkları koruma altına alınarak restore edilecek. Türkiye'nin ilk Gemi Konservasyon ve Rekonstrüksiyon Laboratuarı'nın BASF Türk, İstanbul Üniversitesi Taşınabilir Kültür Varlıklarını Koruma ve Onarım Bölümü'nün saha çalışmaları sırasında ihtiyaç duyacağı çeşitli malzemelerin teminini de sağlıyor. Denizcilik ve gemi yapım tarihi açısından da büyük önem taşıyan antik Bizans gemilerinin yeniden ayağa kaldırılması ve korunması için modern kimyanın yardımına da ihtiyaç duyuluyor. Basınç ve nem nedeniyle yumuşamış ve formunu kaybetmiş olan kalıntıların onarım öncesinde yeniden sertleştirilmesi için özel kimyasal maddelerin kullanılyenileme çalışmalarını üstlenen ması gerekiyor. V 4 tersane • mart-nisan 2008 Kalkavan, tersane alanının riskli bir alan olduğunu ifade etti. Kalkavan, 2005 yılında toplam 5 bin kişi arasından 4 ölümlü kazanın gerçekleştiğini, 2007'de ise 33 bin 180 kişide 12 ölümlü kaza olduğunu ve bunun ciddi bir iyileşme göstergesi sayılabileceğini söyledi. 25 bin 53 sektör çalışanına iş eğitimi verildiğine işaret eden Kalkavan, "Önlemek, ödemekten ucuzdur diye başlattığımız çalışmalara devam edeceğiz. 100 bin kişiye iş imkanı sağlayan bu sektör, son günlerde cambaz konumuna konularak, günah keçisi yapılmıştır. Bu sektör siyasi bir sektör değildir. Bu, siyasi rant elde edilecek bir sektör değildir" diye konuştu. GİSBİR, Başkanı Murat Bayrak da, tersane sektörünün risk alan bir sektör olduğuna işaret ederek, önlem alınsa da ölümlerin yüzde 100 önlenemeyeceğini dile getirdi. Taşeron diye bir müessesenin olmadığını söyleyen Bayrak, "Hepimiz milyon dolarlık müteahhit firmalarız. Dünyadaki hangi sanayi yan sanayisiz ayakta kalır" diye konuştu. Antalya Boat Show 3-6 Nisan2008'de ANF AŞ (Antalya Fuarcılık İşletme ve Yatırım A.Ş) organizasyonuyla Antalya Expo Center'da düzenlenecek olan Antalya Boat Show Fuarı 3- 6 Nisan 2008 tarihleri arasında gerçekleştirilecek. Fuar, DENTURTurizmi ve Denizciliği Geliştirme Derneği tarafından da destekleniyor. V I ANTALYA B0ATSHOW
İş Güvenliği Protokolü İmzalandı ersanelerde İş Sağlığı ve Güvenliğinin Geliştirilmesi İşbirliği Protokolü Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Faruk Çelik, Gemi inşa Sanayicileri Birliği (GİSBİR) Yönetim Kurulu Başkanı Murat Bayrak ile Türkiye Liman Dok ve Gemi Sanayi işçileri Sendikası Genel Başkanı Necip Nalbantoğlu tarafından imzalandı. Bakan Çelik, bakanlık binasında düzenlenen imza töreninde yaptığı konuşmada, protokol ile Türkiye'de en yüksek risk grubunda yer alan gemi inşaat sanayinde 4857 sayılı iş Kanunu kapsamında yayınlanmış yönetmelikler çerçevesinde, çalışma ortamında bulunan risklerin değerlendirilmesi, gözden geçirilmesi, iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması ve eğitimleri gerçekleştirmeyi amaçladıklarını kaydetti. Protokol çerçevesinde öncelikle kısa vadede denetimler gerçekleştireceklerini, idari para cezalarını uygulayacaklarını söyleyen Çelik, orta vadede ise eğitim çalışmaları gerçekleştireceklerini anlattı. Çelik, uzun vadede ise Tuzla tersanelerinin fiziki konumunu, iş yoğunluğu yanında tersanelerin fiziki mekanlara uygunluğu konusunu değerlendireceklerini ifade etti. Protokol kapsamında öncelikle eğiticileri eğiteceklerini anlatan Çelik, tersanelerdeki mühendisler, doktorlar ve diğer teknik elemanları çok hızlı bir şekilde eğitime alacaklarını bildirdi. Çelik, Türkiye'deki risk gruplarını, dolayısıyla gemi inşa sanayini kapsayan protokolün iki yıl yürürlükte kalacağını bildirdi. V" Terme,TersaneÜssüOlacak Samsun'un Terme ilçesinde kurulacak olan yeni tersane için proje çalışmaları tam gaz devam ediyor. Tersane üssü olması planlanan ilçede tersane kurmak için şimdiden dört firma başvuru yaptı. Terme ilçesinde yeni bir tersane için proje çalışmalarının hızla devam ettiğini belirten Samsun Milletvekili Fatih Öztürk, Kalkınma Ajansı'nın teknik çalışmalarını sürdürdüğünü ve tersane için şimdiden dört firmanın başvurusunun bulunduğunu kaydetti. -..r Ünye Tersanesi'nden Altıncı Gemi Ordu'nun Ünye ilçesinde Öz Al~ıntaş Mermer ve Karadeniz Gemi A.Ş. tarafından inşa edilen "M/V Huriye Ana" isimli kuru yük gemisi, düzenlenen törenle denize indirildi. Ünye'de yaptığı altıncı gemiyi denize indiren Öz Altıntaş Grup Yönetim Kurulu Başkanı Hakkı Kan, "2004 yılı mart ayında temelini attığımız ünye Tersanesi geçen 4 yıl içinde büyük bir süratle yatırımını tamamladı. Bu süre zarfında 70 gemiye bakım onarım hizmeti verdi." "Huriye Ana isimli kuru yük gemisi de şirketimizin dokuzuncu gemisi olmasına rağmen Ünye Tersanesi'nde yapımı tamamlanan altıncı gemimiz" dedi. -ı,r Vicem Yacth'tan ABD'ye300 Tekne anko Holding bünyesindeki Vicem Yacht, dünyanın en büyük tekne üreticisi ABD'li Genmar Holding'e 300 tekne üretmek için anlaşma imzaladı. İstanbul Tuzla ile Antalya Serbest Bölgesi'nde tekne imalatı yapan Vicem Yacht'ın Genmar Holding ile yaptığı anlaşma çerçevesinde ayda 6 tekne tamamlanarak ABD'ye gönderilecek. Genmar Holding'e şu ana kadar 30 tekne ürettiklerini ve bunların beğenilmesi üzerine 300 teknelik anlaşmanın yapıldığını belirten Vicem Yacht CEO'su Sebahattin Hafızoğlu, Genmar Holding sahibi lrwin Jacobs'un kullandığı tekneyi de kendilerinin ürettiğini kaydetti. Anlaşma çerçevesinde 11,12ve 13.4 metre uzunluğunda üç tip olarak imal edilecek olan teknelerin en ucuzu 375 bin dolara, en pahalısı ise 600 bin dolara satılacak. -.,y Team 2008, Konferansı İstanbul'da Düzenlenecek Gemi yapımında teknik bilgilerin görüşüldüğü ve tartışıldığı Team 2008 Konferansı, 6-9 Ekim 2008 tarihleri arasında istanbul'da düzenlenecek. Bu yıl 22. gerçekleştirilecek olan "Asian-Pacific Technical Exchange and Advisory Meeting - TEAM 2008 Conference" (Asya-Pasifik Ülkeleri Teknik Bilgi Alışverişi ve istişare Konferansı, Team 2008) İstanbul Teknik Üniversitesi tarafından, İTÜ Ayazağa Kampusu, Süleyman Demirel Kültür Merkezi'nde organize edilecek. önceki yıllarda Japonya, Güney Kore, Singapur, Tayvan gibi Uzakdoğu ülkelerinde ve iki kez de Rusya'da gerçekleştirilen konferans ilk kez Türkiye'de düzenleniyor. \?' tersane • mart·nisan 2008 5
Gemi İnşa SektörüIFS TersaneYönetimiGünü'nde Buluştu Türkiye gemi inşa sektörünün önde gelen kuruluşları ve yabancı uzmanlar "IFS Tersane Yönetimi Günü"nde bir araya geldi. Sektörde teknoloji yatırımlarının önemine dikkat çekilen toplantıda, Türkiye ve dünya tersanelerdeki IFS uygulamalarıyla ilgili başarı hikayeleri anlatıldı. Toplantıda ayrıca Türk tersaneciliğinin bugünkü durumu, geleceği ve sorunlarına da değinildi. Dünyanın, bileşen tabanlı iş yazılımları tedarikçilerinden biri olan IFS'nin gemi inşa sektörü için geliştirdiği "Tersane Yönetim Uygulaması", aralık ayında "IFS Tersane Yönetimi Günü"nde ele alındı. Gemi İnşa Sanayicileri Birliği (GİSBİR) işbirliği ile düzenlenen toplantıda, IFS'in Tersane Yönetim uygulamasının, gemi Emes, İlk SO'de Arkas Holding'in armatörlük şirketi Emes, 13 ülkede bulunan acenteleriyle İzmir'de bir araya geldi. Arkas Holding Yönetim Kurulu Başkanı Lucien Arkas, yaptığı konuşmada Emes'in, dünyanın en büyük konteyner hatları arasında ilk 50'nin arasına girdiğini belirtti. Lucien Arkas, Türkiye'nin en büyük konteyner filosunu işleten Emes'in bundan sonra üçüncü ülkeler arası hatlarda taşımalarını artıracağını ifade etti. Dünyaca saygın denizcilik sektörü piyasa araştırması kuruluşu Dynamar B.V'nin Aralık 2007 verilerine göre Emes'in dünyanın en büyük konteyner hatları arasında birinci lig sayılan ilk 50'nin arasına girdiğini söyleyen Arkas, "Emes, dünyada 46, Akdeniz konteyner hatları arasındaysa 5. sırada bulunuyor." dedi. 6 tersane • mart-nisan 2008 inşa şirketlerine katkıları değerlendirilirken, bu uygulamayı kullanan ulusal ve uluslararası IFS müşterilerinin başarı öyküleri paylaşıldı. Toplantıya Türk gemi inşa sektörünün önde gelen temsilcilerinin yanı sıra uluslararası sektör temsilcileri ve uzmanlar da katıldı. GİSBİR'in Tuzla'daki merkezinde gün boyu süren etkinliğin açılış konuşmasını yapan GİSAŞ Yönetim Kurulu Üyesi Cumhur Kuter, IFS uygulamalarının Türkiye'de tersaneciliğin gelişiminde önemli rol oynayacağına inandığını ifade etti. GİSBİR Başkan Vekili Mehmet Taylan ise toplantıda yaptığı konuşmada Türkiye'de tersane sayısının 160'a ulaştığını, alınan siparişler göz önüne alındığında Türkiye'nin dünyada 5. sırada olduğunu kaydetti. Taylan, Türkiye'deki tersanelerin yıllık üretim kapasitesinin tek vardiyada 4 milyon dwt'ye ulaştığını belirterek, Türk tersaneciliğinin gelişimi için en önemli sorunun "verimlilik" olduğunu ifade etti. 2012'ye kadar tüm tersanelerin dolu olduğunu belirten Mehmet Taylan, sektörün gelişimiyle önümüzdeki dönem tersanelerde yaklaşık 140 bin kişinin istihdam edileceğini de ifade etti. Tersan,Adana'daTersaneKuruyor Tersan Tersanecilik, Adana Yumurtalık Serbest Bölgesi'ne tersane kuruyor. 350 dönüm alan üzerine kurulacak tersane için ilk etapta 30 milyon dolarlık yatırım yapılacak. Tersan Tersanecilik Sanayi ve Ticaret A.Ş. Genel Müdürü Engin Oktay, petrol boru hatları ile dünya pazarlarına petrol ulaştıran, böylelikle enerji üssü olma yolunda önem kazanmaya başlayan Yumurtalık Bölgesi'nin yatırım açısından cazip bir nokta olduğunu söyledi. Bu çerçevede, yatırım kararı aldıklarını ve bunu hayata geçirme noktasında somut adımlar attıklarını belirten Oktay, tersaneyi 350 dönüm alan üzerine kuracaklarını kaydetti. Oktay, "İlk aşamada 30 milyon dolarlık yatırım yapacağız. Tersanede başlangıçta yılda 10bin ton sac işleyeceğiz. Bunu ileriki dönemlerde kademeli olarak 40 bin tona çıkaracağız. İlk etapta yılda 2 gemi üreteceğiz. Zamanla bu sayıyı 5'e çıkaracağız" dedi. Diğer yandan Yalova'daki tersane yatırımlarının devam ettiğini, yatırım tamamlandığında yılda 55 bin DWT'luk 10 gemi üretilebileceklerini belirten Oktay, "Yatırımın ilk etabını bu sene sonu veya 2009'un başında tamamlayacağız" dedi. Oktay, 225 dönüm alan üzerine kurulan ve 65 milyon dolara mal olması planlanan tersanede bin 500 kişiye istihdam sağlayacaklarını söyledi.
DuPont Yüksek Performans, Estetik ve Güvenliği Buluşturuyor uPont Marine Çözümleri, dünyanın önde gelen süper ve mega yat üreticilerine sunduğu ürünlerini, şimdi Türkiye'nin yat üreticileriyle buluşturuyor. 15-24 Şubat 2008 tarihleri arasında, CNR Fuar Merkezi'nde düzenlenen Boat Show 2008'e DuPont Marine Çözümleri ile katılan DuPont. fuar süresince deniz tutkunlarına, güvenlik, estetik ve yüksek performans sağlamak amacıyla geliştirdiği ürünlerini sundu. Yat boyalarından estetiğe, yakıt tasarrufundan kişisel koruyuculara kadar sektöre farklı bilimsel çözümler sunan "DuPont Marine Çözümleri"nden bazıları şunlar: DuPont Marine Boyaları: Her türlü yat, motor bot ve yelkenli için özel ürün sistemi geliştiren DuPont, karışım sistemi ile limitsiz renk, ton ve efekt seçeneği sunuyor. Yenilikçi boya uygulama tekniği sayesinde, tamir edilebilen ve cilalanabilen boyalar, tekne ve yat sahibine kolaylık sağlıyor. DuPont SentryGlas Plus: Türkiye'de ilk kez sektöre sunulan, cama ekstra dayanıklılık kazandırıp, daha ince cam kullanılmasını sağlayan ara tabaka olan bu ürün, metal çerçeveye tutulmasından ve delinememesinden dolayı güvenlik alanında da yatın değerini arttırıyor. DuPont Kevlar: Yatların gövdesinin dayanıklı olması, dayanıklılığın yanı sıra hafif olması yatlara hız ve yakıt tasarrufu sağlıyor. üreticiler alıcıların talepleri doğrultusunda bu avantajları elde etmek için yatların üretimde DuPont Kevlar elyafını kullanıyor. Bu özelliklerinden dolayı, savunma sanayiinde de sıklıkla tercih edilen Kevlar, Türkiye'de şu an sahil güvenlik teknelerinde kullanılıyor. Hypalon Performans Elastomerleri: Sürtünme, UV ışığı ve bir çok kimyasala karşı şişme botu koruyor. V Hersek Tersaneleri Masaya Yatırıldı "En Büyük Tersaneyi alova Valisi Yusuf Erbay, Hersek tedir. Ayrıca burada yetişmiş kalifi- Kurduk" bölgesine kurulan 40 tersanenin Türk gemi sanayiine büyük bir açılım getireceğini söyledi. Halk Eğitim Merkezi'nde yapılan toplantıda, yapımı süren tersanenin Yalova ekonomisine getirileri ele alındı. Toplantıya Yalova Valisi Yusuf Erbay, Yalova-Altınova Tersane Girişimcileri Yönetim Kurulu Başkanı Hakkı Kan, Yalova Belediye Başkan Yardımcısı Hüseyin Uygun, AK Parti İl Başkanı Şinasi Bayrak, Cumhuriyet Halk Partisi İl Başkanı özcan Özer ye elemanlar için de bir istihdam sağlanacak. Kısacası tersane Yalova'ya çok ciddi bir ekonomik getiri sağlayacak. Yan sanayide sağlanacak artı değerin Yalova'ya ve Yalova esnafına yansıtılması sağlanmalıdır" dedi. Vali Erbay'ın ardından söz alan Yalova-Altınova Tersane Girişimcileri Yönetim Kurulu Başkanı Hakkı Kan ise, yan sanayinin önemine değindi. Ekonomik katkı anlamında hiç de küçümsenemeyecek bir tedarik ihtiile Yalova Ticaret ve Sanayi Odası yacının doğacağına vurgu yapan Başkan Yardımcısı Sefa Kutluay konuşmacı olarak katıldı. Dünya standartlarında modern 40 tersanenin halen inşa aşamasında olduğunu belirten Vali Erbay, "Ülkemizde gemi inşa sanayi alanında ciddi bir sıkışıklık var. Yalova'da kurulan bu tersanede işte bu sıkışıklığa cevap verecek bir yatırımdır. Hersek'te kurulan bu tersaneler son derece modern, dünya ile rekabet edebilecek bir şekilde inşa edilmekKan, "Biz Yalova-Altınova Tersane Girişimcileri A.Ş. üye ve yöneticileri olarak tersanemizin üreteceği ekonomik değerin Yalova'ya da yansıtılmasını arzuluyoruz. Bunun en önemli ayağının ise kısa süre içerisinde oluşmaya başlayacak olan yan sanayiden geçtiğine inanıyoruz. Tersanelerimiz tam kapasite ile çalışmaya başladıklarında yan sanayi alanında büyük bir ihtiyaç doğacak." şeklinde konuştu. V Soli Gemi Sanayi ve Ticaret AŞ'nin Yönetim Kurulu Başkanı Sedat Başak, Kocaeli'nde 30 ayda 102 bin metrekareyle Türkiye'nin en büyük tersanesini kurduklarını ve 20 bin DWT ile Türkiye'de en büyük kimyasal tankeri ürettiklerini bildirdi. Başak yaptığı açıklamada, "30 ayda 25 bin metrekaresi kapalı, 102 bin metrekare ile Türkiye'nin en büyük tersanesini kurduk. Geçtiğimiz aylarda 150 metre boyunda, 23 metre genişliğinde, 20 bin DWTile Türkiye'de üretilen en büyük kimyasal tanker Letizia Effe'yi denize indirdik. Şu anda Letizia Effe ile birlikte denize indirilmiş LS Enn adlı 5 bin 800 DWT'luk bir kimyasal tankerimiz daha var" ifadelerini kullandı. V tersane • mart·nisan 2008 7
Borşen Boru,TersaneMalzemelerindeÇözüm Ortağı arşen Boru Sanayi, dubleks ve süper dubleks boru üretimine başladı. Dubleks paslanmaz çelik, yüksek sıcaklıklarda kimyasal aşındırıcılara karşı dayanaklı bir yapıya sahip. Bu, diğer paslanmaz gruplarına göre iki kat daha fazla çukurcuk ve strese bağlı olan çatlak korozyonu dayanımı anlamına geliyor. Dubleks paslanmaz çelik, petrol ve gaz istasyonlarında, deniz platformları veya karasal tesisler, petro-kimya tesislerinde, kimyasal hammadde üretim tesislerinde, kimyasal tankerlerde, tuzun kullanıldığı arıtma ve genel üretim tesislerinde tercih ediliyor. Borşen Boru Sanayi, dubleks ve süper dubleks boru yanında 2006 yılı başından itibaren faaliyete geçen ve Türkiye'de bir ilk olan paslanmaz dikişli ve tam otomatik kontüne hattı ile 3 noktalı tığ kaynak esasına dayanan 1060 derecede tavlanmış boru da üretiyor. Otuz yılı aşkın bir süredir Türkiye'de paslanmaz sektöründe faaliyet gösteren Borşen, paslanmaz dikişli boru En Büyük Yat Nisanda Denize İnecek Türkiye'de üretilen en büyük motor yat nisanda denize indirilecek. 50 milyon Euro değerindeki "'Nourah of Riyad" (Riyad'ın lşığı) adlı yatın kapı kolları ve armatürleri altın kaplama. Kocaeli Serbest Bölgesi Kurucu ve İşleticisi AŞ'de (KOSBAŞ) kurulu, yüzde 99'u Arap sermayeli Yay Gemi Yapım Ticaret A.Ş. Tersanesi'nde 2006'da inşasına başlanan 65 metre uzunluğunda, 16 mil seyir süratine sahip mega yat tamamlanmak üzere. Yatın, nisan ayında denize indirilmesi, haziran ayında da sahibine teslim edilmesi planlanıyor. 8 tersane • mart-nisan 2008 üretimi, paslanmaz dikişsiz (çekme) borular, tüm dünya standartlarında ithal edilmiş fittings malzemeleri, enstrümantasyon (yüksek basınç) yüksüklü tip fittings grupları, sanitary-hijyenik uygulamalar için paslanmaz fittings gibi ürünler sunuyor. Yurtiçindeki çalışmalarının yanı sıra yurtdışına yönelik çalışmalarını da sürdüren firma, geçtiğimiz yıl katıldığı ilk yurtdışı fuarı Moskova MetalExpo 2007'nin ardından bu yıl da boru konusunda uluslararası en büyük fuar organizasyonu olan Düesseldorf Tube 2008 Fuarı'na katılmayı planlıyor. Ünveren,Kaynak Dumanı Zehirlenmelerine Son Veriyor •• nveren Hava Sistemleri, daha önce Avrupa'dan ithal ettiği kaynak dumanı nokta vakum sistemlerini artık kendisi üretiyor. Kaynak dumanı zehirlenmelerini engelleyen filtre üniteleri, kaynak dumanını akrobat egzoz kolları ile havaya karışmadan, noktasından emerek yüzde 99,9 oranında filtre ediyor ve ortama temiz hava olarak döndürüyor. Ünitelere takılı olan UASakrobat egzoz kolları, ilave bir desteğe ihtiyaç duyulmadan istenilen her pozisyonda durdurulabiliyor. Türk Patent Enstitüsü tarafından koruma altına alınan UASakrobat egzoz kolları ve kaynak dumanı filtre üniteleri Türkiye'nin birçok önemli sanayi kuruluşunda kullanılıyor. V
(, GEDiK ŞiRKETiMiZ BiRGEDiHKOLDiNG A.Ş KUAULUŞUOUR tesisatınızdaki gerçek güç Üstünkaliteliyerli üretim• Hızlı teslimat• Satış sonrası hizmetgüvencesi • Glob Vanalar • Metal Körüklü Glob Vanalar • Pistonlu ve Denge Pistonlu Vanalar • Küresel Vanalar • Doğalgaz Küresel Vanaları • Kelebek Vanalar • Çekvalfler (Lift) • Kumandalı Çekvalfler • Disco Çekvalfler • Pislik Tutucular • Kondenstoplar - Ters Kovalı Kondenstop - Şamandıralı Kondenstop -Termodinamik Kondenstop -Termostatik Kondenstop • Akış Gözlem Cihazı • Emniyet Ventilleri - Yaylı tipler - Ağırlıklı tipler • Yangın Hidrantları - Yerüstü - Yeraltı • Kompansatörler - Metal - Kauçuk • Pirinç Ürünler • Özel İmalatlar StandartgövdemalzemelerGi G25,GGG40.G3,S·C25C, 22.8v.e paslanmazçelik'tir. GEDİK m DÖKÜMVEVANA Temsilciliklerimiz RIF@X ld§...$11:)@ ~BERG Kondenstoplar EmniyeVtentilleri Basınç D0şüriic0ler GEDiKDÔKÜMVEVANASAN.VETIC. A.Ş. YayalaCr ad.No:7834916 Pendik/lsıanbul T:(0216)3071262Pbx F:(0216)3072868·69 lermo@gedikdokum.com www.gedikdokum.com AdanaT:(0322)4585154 F:(0322)4585154 AnkaraT:(0312)2315750 F:(0312)2315659 Bursa T:(0224)2251707 F:(0224)2251311 İzmir T:(0232)4216652 F:(0232)4216642 TrakyaGSM(:0533)9203826 KayserGi SM(:0533)9203827
~ \ıl vis VANA 25 Yıllık Tecrübemizle, Dünya Standartlarında Çok Çeşitlilikte Pik, Sfero, Çelik, Paslanmaz, Bronz, Pirinç Endüstriyel ve Ticari Vanaları Son Teknolojiyi Kullanarak Üretmekteyiz. EBVanalar EBÇekValfler EBKondenstoplar EBPislTikutucular EBClasNsormVanalar Fırtına Vanaları EB Çamur Kutuları EB BronVzanalarEB .• /Yaylı Drain Vanaları EB AniKapama Vanaları EB VİS VANA SAN.İTHjHR.TİC.LTD.ŞTİ. TürkobaKöyü No: 47 34500 Büyükçekmece/ lstanbul Tel O 212 859 0071-72 FaxO 212 859 0324 www.vlsvana.com lnfo@vlsvana.com Azov ConcordSuya İndirildi Gelibolu Tersanesi'nde yapımı 8 ayda tamamlanan, 8 bin 800 DWT'lik, 142 metre uzunluğunda, 18 metre genişliğindeki Azov Concord yük gemisi denize indirildi. Gelibolu Tersanesi Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Aksoy, Azov Concord ve Modulu 1 adlı gemilerin denize indirilmesiyle birlikte Gelibolu Tersanesi'nden 9 ayda 6 geminin denize indirilmiş olduğunu söyledi. Bu sayının Türkiye rekoru olduğunu belirten Aksoy, "Sektördeki diğer tersanelerin de bu rekoru kırmalarını diliyoruz" dedi. Azov Concord ile aynı anda denize indirilmesi planlanan 90 metre boyunda, 18 metre genişliğinde Modulu 1 ise hava muhalefeti nedeniyle bir gün gecikmeli olarak denize indirildi. V Çaltılıdere Tekne İmalat ÜssüOluyor • lzmir'in çeşitli bölgelerine dağılmış durumda bulunan tekne imalatçılarını Aliağa Çaltılıdere'de bir araya toplayacak projede mutlu sona ulaşıldı. İmalatçılar bu bölgede 1 metrekare yer için devlete yılda 1YTL kira verecekler. Bölgedeki deniz dolgu ve çekek yeri çalışmaları ise tekne imalatçılarını çatısı altında toplayan kooperatif tarafından gerçekleştirilecek. Maliye, alanların tahsisi için imalat yapma ve başkasına devretmeme şartını getirdi. Palmali İki Gemi Sipariş Etti almali Holding Rusya'nın Nijniy Novgorod şehrindeki Krasnoye Sormovo Tersanesi'yle 13bin 470 tonluk ilave 2 gemi yapımı için anlaşma imzaladı. Sipariş edilen gemilerle birlikte Palmali için üretilecek bu boyuttaki gemi sayısı 5'i bulacak. İlk iki gemi 2008'in ikinci çeyreğinde, üçüncü gemi ise son çeyrekte Palmali'ye teslim edilecek. 4 ve 5'nci gemilerin denize indirilmesinin Ekim-Kasım 2009'da gerçekleşmesi bekleniyor. Krasnoye Sormovo Tersanesi ile yapılan başka bir anlaşma ile Palmali, 2008 yılı için 5, 2009 yılı için de 5 olmak üzere toplam 10 adet gemi sipariş etti. V
CastrolMarine'denDünyadave Türkiye'deBir İlk Castrol Marine, denizcilik şirketlerinin çevreye verdikleri zararı azaltmasına ve okyanusları korumasına yardımcı olmak amacıyla, biyolojik olarak parçalanabilen gemi yağlarından oluşan eksiksiz bir ürün yelpazesi geliştirdiğini açıkladı. Yeni ürünler, biyol~jik olarak parçalanabilen hidrolik, şaft kovanı ile şanzıman yağları ve greskirliliği riskini, Biotrans dişli yağ serisi de aynı şekilde güverte üstü dişli donanımlarından dolayı olabilecek deniz kirliliği riskini en aza indiriyor. Biotac serisi gresler, tel halat ve güverte üstünde kullanılan donanımlara üstün koruma sağlarken, çevre dostu olma özelliğini de koruyor. BP Madeni Yağlar Müşteri İlişkileri Müdürü Hakan Tuna yeni leri kapsıyor. Bitkisel ve hayvansal baz yağ ağırlıklı olan bu ürünlerin performansları, geleneksel mine- ~ ürün yelpazesi hakkında şunları söylüyor: "İyi bakılan ve iyi yönetilen gemi- Marine ral bazlı yağlara göre daha yüksek. Gemilerde meydana gelen yağ sızıntılarının en büyük kaynaklarından biri olan şaft kovanları için üretilen Biostat serisi yağlar, yüzde 20'ye kadar suyu tutma özellikleri sayesinde, buradaki sorunlara çözüm sağlıyor. Biobar hidrolik serisi yağlar, özellikle güverte üstü hidrolik donanımlarında meydana gelebilecek olan sızıntılardan dolayı olabilecek deniz lerde bile yağ sızıntısı meydana gelebilir. Çevreye verilen zararı en aza indirebilmek amacıyla, dökülme veya sızıntı riski taşıyan parçalarda kullanılabilecek biyolojik olarak parçalanabilen yağlar ürettik. Denizcilik faaliyetleri sırasında çevrenin zarar görmesini engellemek için olumlu bir yaklaşım benimsememiz şart. Bu durum en küçük sızıntıya karşı bile önlem almanın ne kadar önemli olduğunu gösteriyor." V Yazıcı'dan Kocaeli TersanelerinZeiyaret Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Hayati Yazıcı, Kocaeli'de faaliyet gösteren tersanelerde incelemelerde bulundu. Tersaneleri tek tek gezen bakan, tersane müdürlerinden bilgi aldı. Tersanelerde görev yapan işçilerle de sohbet eden Yazıcı son derece modern, dünya ile rekabet edebilecek kaliteli tankerler, yatlar ve gemilerin yapıldığını belirtti. Yazıcı, yatırımcıları tebrik ederek, "Burada 4 bin dolayında çalışanımız var. Aileleri ile birlikte 20 bin kişi eder. Yatırımcıların önünü açmak ve sorunlarını çözmek de bize düşer" ifadelerini kullandı. V Isparta Yat Sanayiinde ısrarlı SelahTersanesi'ndeGemi İndirme Töreni sparta Ticaret ve Sanayi Odası (ITSO) Başkanı Hasan Hüseyin Kaçıkoç, lsparta'da Yat İhtisas Organize Sanayi Bölgesi'nin kurulması için çalışmaların devam ettiğini söyledi. Kaçıkoç, yat ve gemi fuarlarını ziyaret ederek firmalarla görüştüklerini belirterek, yat yan sanayinin kurularak teşvik çıkması halinde bölgede 5 bin kişiye istihdam sağlanabileceğini belirtti. Kaçıkoç, "Biz gemi yapmayı bilmeyiz. Teşvik çıkar ve organize sanayi kurulabilirse birçok firma gelip burada üretime başlayacak. Küçük ve orta ölçekli yatlar, sürat tekneleri burada yapılabilir" dedi. V Selah Tersanesi'nde inşa edilen 7100 DWT'lik Emek- S adı verilen IMO il ürün/kimyasal tanker denize indirildi. Selah Gemi inşa Tersanesi Yönetim Kurulu Başkanı Erkan Selah inançla, daima daha kaliteli gemiler inşa etmek için üretici olmaya devam ettiklerini belirtti. Türk gemi inşa tersanelerinin rüştünü ispat ettiğini ifade eden Selah, "Hiçbir şey bu başarılara gölge düşürmeyecektir" dedi. Emek-S adını verdikleri ürün kimyasal tankerinin pek çok teknik özelliği olduğunu işaret eden Erkan Selah,12 yük tankı, bir slop tankı ve bir atık tankına sahip olan geminin tanklarının Marineline ile kaplandığını ve tamamıyla paslanmaz çelik ısıtma kangallarıyla donatıldığını ifade etti. Selah, mayısın ilk haftasında sefere girmesi beklenen Emek-S'in kendileri tarafından işletileceğini, ancak uygun bir dış talep gelmesi halinde satışa da açık olduğunu söyledi. \7" tersane • mart-nisan 2008 11
~güncel Gemi Mühendisleri Odası'nda Görev Değişimi Geçtiğimiz günlerde Gemi Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu Başkanlığı görevini devralan Türk Loydu Deniz Endüstrisi Bölüm Başkanı Tansel Timur ile Oda'nın bu yeni dönemdeki gündemini ve gemi inşa sektörünün sorunlarını ele aldık ... Timur, sektörün bugünlerde yaşadığı "altın çağ" sonrasına odaklanması gerektiğini vurguluyor. Gemi Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu Başkanı Tansel Timur 12 tersane • mart-nisan 2008 Gemi Mühendisleri Odası'nın ilk ele alacağı konulardan birinin, gemi inşa sektörünün bugünlerde yaşadığı "altın çağ" sonrasında ne yapacağına odaklanmak olduğunu belirten Gemi Mühendisleri Odası Başkanı Tansel Timur, yapılan çeşitli araştırmaların, çok uzak olmayan bir gelecekte bu yoğunluğun sona ereceği konusunda birleştiğini vurguluyor. Timur, dünya ve Türkiye'de yaşanan patlamanın bir durağanlığa, hatta bir krize girebileceği yönünde ciddi tahminler olduğunun altını çiziyor. "Böyle bir ortama hazırlıksız yakalanmamalıyız. Bu konunun iki yanı var; bir yandan gemi yapım sektörü önümüzdeki yılları buna göre planlamalı, gerekiyorsa kendisini buna göre yapılandırmalı. Ayrıca Oda olarak biz de sektörün bu çabasına yol göstermeli, yardımcı olmalı
ve destek vermeliyiz" diyen Timur, kısa süre içinde özel bir komisyon ya da çalışma grubu kuracaklarını belirtiyor. Oda'nın gündeminde yer alacak diğer konunun da kamu tersaneleri olduğunu ifade eden Gemi Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu Başkanı Tansel Timur şöyle devam ediyor: "Bu konu her dönem odamızın gündeminde oldu. Özellikle 5 Nisan kararlarından itibaren zaman zaman gündeme gelen 'tersane kapatma' çabalarına, kamunun ve ülkenin çıkarlarını savunma görevi üstlenmiş bir meslek örgütü olarak karşı durduk. Bazen oluşturmayı başardığımız kamuoyu ile, bazen de yargı kararı ile 'yaşayan endüstriyel mirasımız' olan kamu tersanelerinin rant uğruna gözden çıkarılmasına engel olmayı başardık. Artık sıra bunların gemi yapım-onarım sektörüne ve ülke ekonomisine yeniden kazandırılması için bir 'yeniden yapılandırma' programı çerçevesinde ele alınmasına geldi. Aynı zamanda birer milli varlık olan bu tersanelerin yeniden yapılandırılmaları çalışmaları için özellikle bu tersanelerde görev yapan ve geçmişte yapmış olan meslektaşlarımızın da katılımı ile oluşturulacak bir komisyon görevlendirilecek. Bu konuda, ilgili diğer kuruluşlarla işbirliği ve dayanışma halinde etkin faaliyet yürütmek gerekiyor ..." Tersane denilince ölüm akla gelir oldu!.. "Hızla ele alınması gereken konulardan biri de tersanelerimizdeki iş kazaları. Sektörün, kamuoyunun gündemine kaza ve ölümler nedeniyle gelmiş olması, hepimiz için üzüntü verici. Daha da üzücü olan, gelinen noktanın artık gemi yapım-onarım sektörüne ve gemi mühendisliği mesleğine zarar verecek boyutlara ulaşmış olması. Geçmiş yıllarda kamuoyunda 'tersane, denizi ve çevreyi kirletir' şeklinde yanlış bir algılama vardı ve bu sektörün gelişmesine büyük zarar veriyordu. örneğin, Akdeniz'de tersanesi olmayan ülkemizin Taşucu-Mersin için planlanan ve stratejik açıdan da büyük önemi olan tersanesinin kurulması, bu nedenle ciddi engellerle karşılaştı. Uzun çabalar sonucunda bunun doğru olmadığını büyük ölçüde kabul ettirmiş; bu yanlış imajı hemen hemen silmiştik. Bugün ise neredeyse 'tersane' deyince 'ölüm' akla gelir oldu. Bize düşen bu yanlış imajı da ortadan kaldırmak olmalı. Aklın ışığı ve bilimin yol göstericiliği, bu sorunu aşmamıza da yardımcı ve yeterli olacaktır ..." Gemi mühendisleri artık Türkiye'nin tüm kıyılarına dağıldı "Gündemimizde yer alacak konulardan bir diğeri de yeni tersane yatırımları ile ilgili olacak. Kuruluş yasamızın bize yüklemiş olduğu görevlerden biri olarak, ülke kaynaklarının etkin ve verimli kullanımı ile kamu yararının gözetilmesi açılarından, bu konulara ilişkin görüşlerimizi ilgililere, yetkililere ve gerektiğinde kamuoyuna aktaracağız. Sektördeki canlanma ve yeni yatırımlar sonucunda gemi yapım ve onarım sanayi artık Türkiye'ye açıldı; ülke çapında yaygınlaştı. Buna paralel olarak gemi mühendisleri de artık sadece İstanbul çevresinde ve Marmara Bölgesi'nde değiller; Türkiye'nin bütün kıyılarına dağıldılar. Mevcut örgüt yapımızın bu yeni durumun ihtiyaçlarını karşılamakta yetersiz kalmaya başladığını tespit ediyoruz. Bu nedenle, yeni bir örgütlenme modelini tartışmanın zamanının geldiğini söyleyebiliriz ..." Türk Koster Filosu Projesi hızla ele alınmalı ... "Denizcilik sektörü ve ona paralel giden gemi yapım sektörü, belli periyotlarda iniş ve çıkışlı bir seyir izler... Bu, uluslararası ticaret hacminin daralması-genişlemesi ve buna paralel navlun fiyatlarının artması ya da düşmesiyle ilgili bir durum. Bazen başlangıçta öngörülmeyen, hiç hesaba katılmayan faktörler de etkili olabilir. Araştırmaların, daha çok iniş-çıkış peryotlarının genel seyrine ve muhtemelen birden fazla faktörün etkisine bağlı olduğunu sanıyorum. Araştırmalar, zirve noktası olarak 2010-2011 yıllarını işaret ediyor. Burada, derece derece sektörün tüm aktörlerine düşen rol ve görevler var. Öncelikle sürecin her yönü ile ele alınıp, ayrıntılı olarak analiz edilmesi gerekiyor. örneğin, talep daralmasının temel eğilimi hangi yönde olacak? Ülkemiz tersanelerinin uzmanlaşmış olduğu kimyasal tankerler açısından durum nedir? Tersanelerimiz hangi tip ve tonajlara yönelirlerse daha az etkilenebilecekler? Özellikle Avrupa tersanelerinde inşa edilen ürünleri üretme yeteneğimiz nedir? Ürün yelpazemizde nasıl farklılaştırmaya gidebiliriz? Toplam maliyetleri nasıl düşürebiliriz? Tersanelerimizde etkinlik, verimlilik ve üretilebilirlik kabiliyetini nasıl üst düzeylere çıkarabiliriz? Müşteri memnuniyetini nasıl ve ne kadar sürede artırabilir ve standart müşteri profili oluşturabiliriz? .. Bu ve benzeri soruların yanıtlarına göre stratejiler geliştirilmesi lazım. Doğal olarak bir de devlete düşen görevler var. Bir kaç yıl önce gündeme gelmiş olan 'Türk Koster Filosu Projesi' hızla ele alınmalı ve hazır hale getirilmeli. Bu proje belki de tersanelerimiz için muhtemel bir krizden en iyi çıkış yolu olacak..." tersane • mart·nisan 2008 13
~güncel Kaliteyi yükseltirken, maliyet ve fiyatları aşağı çekecek formüller bulunmalı "İşin kalitesiyle maliyetler, dolayısıyla fiyatlar arasında doğal olarak ters bir orantı var. Her üründe olduğu gibi, gemi yapımında da bazıları düşük kaliteyi ucuza, bazıları ise yüksek kaliteyi pahalıya satıyorlar. Tersanelerimiz ise belli bir kaliteyi makul fiyata pazarlama durumunda. Artık yavaş yavaş da olsa kaliteyi artırma çabası içine girmiş olan Çin tersaneleri, bunu fiyatlarına fazla yansıtmadan gerçekleştirebilirlerse, Türk tersaneleri bundan olumsuz etkilenecek. Bu nedenle bizim de bir taraftan kaliteyi daha da yükseltirken diğer taraftan maliyetleri ve fiyatı aşağı çekecek formüller bulmamız lazım. Bu da ancak bilim ve tekniği daha çok ve etkin kullanmakla olur. Daha fazla ve yetkin teknik insan gücüne 14 tersane • mart-nisan 2008 ve ciddi Ar-Ge çalışmalarına ihtiyaç var demektir. Özellikle Ar-Ge çalışmalarının ve bunların ulaşacağı düzeyin, müşteri tarafından doğru ve net olarak algılanmasının yaratacağı imaj, bir atılım noktası olabilecektir. .." "Bu noktada sektörün önemli ihtiyaçlarından birine, ara teknik eleman sorununa değinmek gerekiyor. Yıllar önce Haliç Tersanesi'nin içinde yer alan Gemi Yapı Teknik Meslek Lisesi, ihtiyacı karşılamada yeterli oluyordu. Bu okulun kapatılmasından sonra uzunca bir süre yerine yenilerinin açılmamış olmasının yarattığı boşluk hala sektörü etkiliyor. Yeni okullar başarılı olsalar da, öğrenciler tersanenin içindeki bir okulda olduğu kadar sektörle iç içe olamıyorlar; bu da mezuniyetten sonra tersanelere uyum sağlamalarını geciktiriyor ..." Gemi yapım sanayisinin gelişmesi, yan sanayiinin aynı ölçüde gelişmesini sağlamıyor "Tersanelerimiz büyük ölçüde ihraç amaçlı çalıştıkları için, inşa ettikleri gemilerde kullanılacak malzeme, makine ve teçhizat açısından fazla tercih imkanları olmuyor ve yabancı müşterinin tercihlerini göz önünde tutmak zorunda kalıyorlar. Bu husus, doğrudan yabancı armatöre yapılan gemiler için de, tersanelerimizin satma amacıyla kendilerine yaptıkları gemiler için de hemen hemen aynı ölçüde geçerli. .." "Bu durum da gemi yan sanayiine yatırım yapma konusunda belli pazar imkanları ve büyüklükleri arayan sanayici açısından olumsuz bir durum yaratıyor. Başka bir ifadeyle gemi yapım sanayisinin gelişmesi, yan sanayiinin aynı ölçüde gelişmesini sağlamıyor. Burada, savunma sanayiinin yerli üretime ağırlık verme yaklaşımının, gemi yan sanayi açısından olumlu sonuçlar doğurabileceğini söylememiz lazım. Gemi yan sanayi bu sayede nicel ve nitel anlamda gelişme imkanı bulabilir ve bu yolla kendisini kanıtlayabilirse, bu gelişme ihraç amaçlı inşa edilen gemilerde kullanılan yerli ürün miktarının artmasına da yol açabilecektir ..." ✓ GEMİ MÜHENDİSLERİ ODASI 41. DÖNEM YÖNETİM KURULU Başkan: R. Tansel TİMUR Başkan Yardımcısı: İnci Gündüz BALDOĞAN Genel Sekreter: M. Erdal KILIÇ Sayman Üye: M. Coşar BÜYÜKDIĞAN Üye: Bahtiyar Serindağ ÇAĞLAR Üye: Gökhan GÖKE Üye: Mehmet Ali GÜLLER Yönetim Kurulu Yedek Üyeleri Hür FIRTINA Yalçın ONSAN İsmail BAYER Kaan TUNÇELLİ Mustafa Kerim ACAR Ozan YURDUGÜL Bülent HÜSEYİNOĞLU Onur Kurulu Ömer GÖREN İsmet ÜNER Mehmet TAYLAN Ömer ŞAYLAN Orhan DURGUN Denetleme Kurulu İsmail YALÇIN Tamer KARA M. Tayfun TEMEL
akışkan kontrolünde gelecek ileri entegrasyon çözümlerinde ... konutlarda endüstride tarımda çevre teknolojilerinde enerji sektöründe Akıllı Kontrol Sistemleri ile Akışkan Kontrolü • Standart ve özel uygulamalar için pompalar • Hidroforlar • Elektrik kontrol panoları • Karıştırıcılar • Difüzörler • Havalandırıcılar • Tanklar • Genleşme depoları • Filtreler • Vanalar • Ventiller • Kompansatörler • Çekvalfler • Pislik tutucular • Vana aktüatörleri Temiz Enerji Üretimi • Rüzgar enerjisi sistemleri • Güneş enerjisi sistemleri • Hidroelektrik türbinleri • Yakıt pilleri ✓ 1959 yılından bugüne sürekli büyüyen, ✓ Yüksek performanslı malzemelerin optimum birleşimleriyle sağlanan fonksiyonel çözümler ✓ Her ürünü %100 kalite testinden geçiren, değer yaratan yenilikçi yaklaşımları su teknolojilerinde referans oluşturan İtalyan markası ✓ 0,5 - 200 HP arasında 1000'den fazla pompa tipi 30 yıl önce satılan pompa için dahi yedek parça temin edebilen kullanıcı dostu yaklaşımlar • ıslak ve kuru rotorlu inline sirkülasyon pompaları • Dişli ve flanşlı tip eksene! emişli pompalar • Ayrılabilir gövdeli yatay pompalar • Açık çarklı tip yatay santrifüj pompalar • Yatay ve dikey tip paslanmaz çelik pompalar • Dikey milli türbin tipi pompalar • Jakuzi ve yüzme havuzu pompaları • Temiz su dalgıç pompaları ve elektrik motorları • Domestik ve endüstriyel tip hidrofor sistemleri • Yangın hidroforları ve sistemleri • Elektrik kontrol panoları Fevzi Çakmak Cad. No.32 Samandıra 34858 Kartal İstanbul T: 0216 660 01 30 F: 0216 660 01 33 info@ebitt.com.tr www.ebitt.com.tr E3calpeda M◄·l#lil'i#li◄ll:■•ll•UIM .--ııııııı,,,~ ebıtt 1 ...... AKIŞKAN TEKNOLOJiLERi "yaratıcı yenilikler"
Dr. Sedat Karabulut Sağlık, Emniyet, Çevre Uzmanı Ölümlü İş Kazaları Tuzla tersanelerinde yaşanan ölümlü iş kazaları konusunda "kök neden analizi" yapmadan önce, mevcut durum hakkında bazı tespitler yapmakta fayda görüyorum: Türkiye'de özel sektör tersanelerinin, bir kaç istisna dışında yatırım ve işletme sermayesi yönünden sıkıntıları var. - Çalışan profili ise eldeki iş kapasitesine bağlı olarak değişmektedir. Sektörde özellikle nitelikli ara kademe personel sorunu yaşanmaktadır. - Kayıtlı istihdam üzerindeki aşırı yük, firmaları taşeronlaşmaya yönlendirmektedir. - Ayrıca Tuzla özel Sektör Bölgesi'nde yerleşmiş bulunan tersanelerin çoğunluğunda, modern metot. teknik ve teknoloji kullanımı sınırlıdır. 16 tersane • mart-nisan 2008 Bu durumun nedenleri içinde finansal problemler önemli bir yer tutmaktadır. - İşletmelerin yeni ve ikinci el gemi inşası-tamiri için her yıl yaklaşık 500-700 milyon USD kaynağa ihtiyacı vardır. Türk denizcilik endüstrisine finansman sağlayacak bir bankaya ihtiyaç duyuluyor. Ülke genelinde tersanelerimiz, hazine mülkiyetindeki araziler üzerinde ve kredi kullanımı sürecinde bu araziler ipotek edilerek teminat gösterilememektedir. Tersane arazilerinin kullanımı kira statüsünde olmayıp, irtifak hakkı tesisi statüsündedir. Söz konusu arazilerin kira statüsünde kullanım hakkı, astronomik irtifak hakkı bedel artışlarına sahip. Bu da yatırımcıyı oldukça zorlamaktadır. - Altı sene içinde sektör, kapasitesini yüzde 100 artırdı. 2003'te 37 olan tersane sayısı 2007'de 76'ya çıktı. Bu rakam 2009'un başında 138 olacak. Tersanelerin birçoğu da 2010 yılına kadar zaten dolu. Tersaneler hali hazırda çalıştıracak işçi bulamazken, yeni açılacak tersanelerle bu işçi açığı 40 bine ulaşacak. Tersanelerde işveren için tek bir işçinin bile alternatifi yok. Sağlık, Emniyet ve Çevre (SEÇ) konularında danışmalık hizmeti verecek uzman kadro ile ilgili ciddi sıkıntılar mevcut. Ülkemizde kayıtlı işyerlerini düzenli şekilde denetleyebilecek iş müfettişi sayısı ise yeterli değil. Doğru SEÇ uygulaması için yatırım yapan firmalar ile diğerleri arasında haksız rekabet oluşmaktadır. Bu tablo ışığında Tuzla tersanelerinde yaşanan ölümlü iş kazalarının nedenlerini özetleyecek olursak; - Finansal problemler - Aşırı kapasite zorlanması - Gerekli modernizasyonun yapılamaması - Kalifiye personel açığı Doğru iş sağlığı ve güvenliği danışmanlık hizmetinin olmayışı - Denetleme yetersizliği gibi unsurları sayabiliriz. Ölümlü iş kazalarının son zamanlarda sıklaşmasının nedenleri öncelikle "zaman-duyarlılık" eğrisinden ve "kaza üçgeninden" bahsetmek lazım. Tablo açık; çok fazla şey söylemeye gerek yok. Kazalar sıklaştıkça duyar-
"' N "' ::<: "' N "' ::<: ıa ıa ıa ıa Zaman N N N N ru ıaıaıa ::<: ::<: :<:::<: !ılık, buna bağlı olarak da tedbir ve dikkat azalır. Dikkat ve tedbir azlığı ise kaza olasılığını yükseltir. Sonuçta bu kısır döngü kendini besleyen bir dinamoya dönüşür ve kazalar artarak devam eder. Şekilden de anlaşılacağı gibi eğer Kaza Üçgeni Yerıı~pe,'$0nl!II --- Ç91ptıwıbeyinıı:.arıen-ı ..... , Yeredüşe,\~ ""'"""' Yerdeid yaQnedri;lo ~kaydıvedılflü. --- "kılpayı atlatılmış, maddi hasarlı ve yaralanmalı kazaları" azaltamazsak, üçgenin sivri ucunu aşağıya indiremeyiz. Bir başka deyişle, ölümlü kazaları azaltabilmek için önce kaza üçgeninin tabanındaki maddi hasarlı ve yaralanmalı kaza sayısı düşürülmeli. İşyerinde ölümlü kazaları azaltmak için her türlü kaza mutlaka kayıt altına alınmalı. Yaşanan kazalar, kök neden analizi yapılarak incelenmeli. Kök neden analizi yapılırken de suçlu kişiyi değil, kazanın tekrarını engelleyecek önlemlerin bulunması hedeflenmeli. İş kazaları sadece tersanelerin problemi değil İlgili istatistikler gösteriyor ki ülkemizdeki ölümlü iş kazaları sorunu sadece tersanelerin problemi değil. SSKverilerine göre 2006 yılı içinde iş kazası nedeniyle hayatını kaybeden 1592 kişinin 397'si inşaat, 165 kişisi nakliyat, 70 kişisi toptan ve perakende ticaret yapan firmalarda çalışıyordu. Rakamlar gelişmiş ülkelerdekilerle kıyasladığı zaman, tablonun trajik hali daha açık bir şekilde ortaya çıkıyor. 2006 yılında İngiltere'de iş kazası nedeniyle ölen işçi sayısı 250'nin altında. Birkaç çözüm önerisi Ölümlü iş kazalarını azaltmak için uzun ve kısa vadeli bazı çözümler bulunuyor. Uzun vadeli çözüm için iki öneri getirilebilir: Birinci çözüm, bu konuya taraf olan kurum ve kuruluşların (İlgili bakanlıklar, meslek birlikleri, işveren temsilcileri, işçi temsilcileri üniversitelerin ilgili fakülteleri ve ana bilim dallarının eşit olarak temsil edildiği bir "Ulusal SEÇEnstitüsü" kurulması. Oluşturulacak bu yapı ülkemizin SEÇ standartları ve akreditasyonlarını belirleyecek en üst kurul olmalıdır. İkincisi de, etkin bir denetleme ve danışmanlık hizmeti verecek "Yeminli SEÇ Müşavirlikleri"dir. Türkiye'de benzer bir problem, işletmelerin mali açıdan denetlenmesi konusunda daha önce yaşanmıştı. Bu problem 1989 yılında Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu (Kanun No. 3568 R. Gazete No. 20194) ile aşılmıştır. işletmeler mali açıdan 18 yıldır bu sistem ile denetleniyor. Türkiye SEÇ alanında benzer bir çözümü neden "Yeminli SEÇ Müşavirlikleri" ile yaratmasın? .. Konu halen kamuoyu gündeminde iken, sektöre ait temel problemlerin çözümü için ilgili kurum ve kuruluşların açık desteği talep edilmeli. İlgili bütün tarafların elini taşın altına sokması sağlanmalı. Ayrıca iş sağlığı ve güvenliği konusunda satın alınan eğitim, danışmanlık ve benzeri hizmetlerin etkinliği tam olarak sorgulanmalı. İşletmelerin harcadığı bütçeler, sadece yasak savmak için değil, yaşanan problemleri azaltmak için kullanılmalı. istihdam edilen işyeri hekimi, iş emniyeti uzmanı ve danışmanların doğru SEÇuygulamaları yaptığından emin olunmalı. -./ tersane • mart-nisan 2008 17
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=