Gemi Mühendisleri Odası (GMO) tarafından organize edilen Gemi İnşaatı ve Deniz Teknolojisi Teknik Kongresi, 24-25 Kasım tarihlerinde İTÜ Ayazağa Yerleşkesi Süleyman Demirel Kültür Merkezi’nde yapıldı.
Gemi Mühendisleri Odası (GMO) tarafından organize edilen Gemi İnşaatı ve Deniz Teknolojisi Teknik Kongresi, 24-25 Kasım tarihlerinde İTÜ Ayazağa Yerleşkesi Süleyman Demirel Kültür Merkezi’nde yapıldı. T.C. Başbakanlık Denizcilik Müsteşarlığı'nın desteğiyle düzenlenen kongre Gemi Mühendisleri Odası, Türk Loydu Vakfı, İTÜ Gemi İnşaatı ve Deniz Bilimleri Fakültesi, YTÜ Makina Fakültesi Gemi İnşaatı ve Gemi Makinaları Bölümü, KTÜ Sürmene Deniz Bilimleri Fakültesi Gemi İnşaatı ve Gemi Makinaları Mühendisliği Bölümü'nün işbirliği ile gerçekleştirildi. Kongrenin açılışını GMO Başkanı Tansel Timur kısa bir konuşma ile gerçekleştirdi. Açılışta konuşan Türk Loydu Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Doç. Dr. Mustafa İnsel ise kongrenin özellikle teknolojik gelişmelerin değerlendirilmesi açısından çok önemli bir yere sahip olduğunu söyledi. İTÜ Gemi İnşaatı ve Deniz Bilimleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Ali İhsan Aldoğan da açılışta yaptığı konuşmada, Türk gemi inşaa sanayinin 2002 yılından itibaren gerçekleştirdiği atılımla, Türkiye’nin en hızlı büyüyen sektörü olduğunu vurguladı. Sektöre yapılan yatırımların da arttığını belirten Aldoğan, 2002 yılında 32 olan tersane sayısının bugün 84 olduğunu, 2013 yılında bu sayının 140’a ulaşmasının beklendiğini ifade ederek, bu tersanelerde 200 bin kişinin istihdam edileceğini belirtti. Fakültelerinde “Küçük Tekneler ve Yat Tasarımcılığı” adı altında bir bölüm ya da program başlatmak istediklerini dile getiren Aldoğan, sektör için İTÜ’nün etkin bir rol üstleneceğini vurguladı. Kongrenin açılışında konuşan İTÜ Rektörü Prof. Dr. Muhammed Şahin, ülke ekonomisinin lokomotifi olacağını söylediği denizcilik ve gemi inşaatı sektörünün, son yıllardaki ivmesinin konuşulması yerine, iş kazalarından dolayı tartışılan bir sektör haline geldiğini belirterek, sektörün eğitilmiş insan ve teknolojik altyapı ihtiyacını karşılayacak kurumların üniversiteler olduğunu söyledi. Sürdürülebilir kalkınma hedeflerinin başında sanayi üretiminin artırılması, ihracatın yükseltilmesi ve işsizliğin azaltılmasına yönelik çalışmaların geldiğini vurgulayan Denizcilik Müsteşarı Hasan Naiboğlu da, bu hedeflere ulaşmada gemi inşaa sanayiinin çok önemli olduğunu belirtti. Tekne imal sanayi ve mega yat inşasında büyük bir gelişme kaydedildiğini ifade eden Naiboğlu gemi, yat inşaatı ve yan sanayinin bütünsel bir plan içerisinde geliştirilmesine yönelik olarak Denizcilik Müsteşarlığı tarafından Türkiye Tersaneler Master Planı’nın da yaptırıldığını hatırlattı.
Türk Tersaneleri ve Sorunları Paneli Açılışın ardından gerçekleştirilen Türk Tersaneleri ve Sorunları Paneli’nde konuşan Denizcilik Müsteşarlığı Gemi İnşa ve Tersaneler Genel Müdürü Yaşar Duran Aytaş, ekonomik krizin diğer sektörler gibi gemi inşaa sektörünü de etkilediğini söyleyerek krizin, sektörde birçok gemi inşasının iptaline ve durdurulmasına sebep olduğunu belirtti.
Prof. Dr. Yücel Odabaşı: “Bankalara bel bağlamakyanlış” İTÜ Öğretim Üyesi Prof. Dr. Yücel Odabaşı da Türkiye’deki tersanelerde en çok tartışılan konunun, tersanelerin sıkıştığı alanlar olduğuna vurgu yaparak, tersanelerde meydana gelen iş kazalarının ön plana çıktığını ama bunun sadece gemi sanayinde meydana gelen iş kazalarıyla sınırlı olmadığını belirtti. Denizcilik ve gemi inşaa sanayinin ekonomik krizden çok ciddi bir şekilde etkilendiğini anlatan Odabaşı, Türkiye’deki bankalara bel bağlamanın şu an için yanlış olacağını vurguladı.
Mustafa Ünar: “Yan sanayinin ülke ekonomisine katkısı göz artı edilemez” GESAD Genel Sekreteri Mustafa Ünar ise, gemi sanayinin yaşadığı yükselmenin ileriki yıllarda Türkiye’ye büyük fayda sağlayacağına değinerek, bu başarının sadece tersanelerle sınırlı kalmadığını, bunun içinde yan sanayinin ve hizmet sektörünün büyük payı olacağını vurguladı. Ünar, yan sanayinin ülke ekonomisine katkısının göz ardı edilemez olduğunu ifade ederek, yan sanayi kuruluşlarının ürettiği kaliteli ürünlerin yurtdışına ihracatının da önemli olduğunu belirtti.
Prof. Dr. Ahmet Dursun Alkan: “Akredite eğitmenlik çalışması yapılmalı” Yıldız Teknik Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ahmet Dursun Alkan, sektörde yaşanan ara eleman sorunlarının verilecek eğitimlerle giderilebileceğini söyleyerek, bu eğitimlerin hem teorik, hem de pratik olarak verilmesi gerektiğini vurguladı. Daha önce Avrupa destekli yapılan işçi sağlığı ve iş güvenliğiyle ilgili seminerlerin Türkiye’de daha kapsamlı bir şekilde yapılması gerektiğini dile getiren Alkan, özel bir alan olan gemi inşaa sanayi için akredite eğitmenlik çalışması yapılması gerektiğine de dikkat çekti.
Mustafa İnsel: “Verimlilikte mesafe kaydedilemedi” Türk Loydu Vakfı Başkanı Mustafa İnsel de panelde yaptığı konuşmasında gemi inşa sanayinin son 5 yılda 23.’lükten 4.’lüğe geldiğini, ama verimlilikte çok mesafe kaydedemediğini belirterek şunları söyledi: “Tersanelerde ilk tartışmamız gereken sorun bu... Niye verimli değiliz, niye verimli olamıyoruz? Çok şey söylendi. Taşeron sistemi denildi, sosyal koşullar denildi ama verimlilik bunun çok ötesinde bir teknik; erişilebilir bir şey. Ama herhalde biz gemi inşaatçıları olarak, bu konuda fazla dağılmış olmanın bir sonucu olarak çok fazla aşama kaydedemedik. Verimliliğin gereksinimleri olarak tersane yerleşimlerini bir türlü başaramadık. Bundan birkaç hafta önce, Tuzla’da bir toplantı yaptık. Bir tersanenin 4 tane kızağı var. Onun dışında blokları döndürebilecek kadar sahası yok. Ama tersanenin genel müdürü ‘hiçbir kızağımı kaldırmam. Hepsi bana lazım’ diyor. Artık verimlilik için kızağın üzerinde, gemiyi sarma metodu ile yapma zamanı geçti. Artık biraz daha teknolojik imkanlarla verimliliğe eğilme zamanı geldi.”
Tansel Timur: “Ekonomik krizin tartışılmasında geç kalındı” Geride bıraktığımız dönemde gemi inşaa sanayinin hep olumsuz yanlarıyla anıldığını söyleyen GMO Başkanı Tansel Timur, Malta Şahini’nin teslim edildiğini, MİLGEM kapsamında ilk yerli savaş gemisi Heybeliada’nın denize indiğini hatırlatarak hem GMO olarak hem de kişisel olarak bunlardan övünç duyduğunu belirtti. 1992 yılından sonra başlattıkları çalışmalarla Türkiye’de gemi inşaatı konusunda mevzuat oluşturulması için bir ön adım atılmasını sağladıklarını ifade eden Timur, Heybeliada’nın tasarımının ülkemizde yapılmasının bunun sonucu olduğunun altını çizdi. Ekonomik krizin tartışılmasında geç kalındığını vurgulayan Timur, ancak yine de problemleri sektörün çözebileceğini söyledi.
Yaşar Duran Aytaş: “Uluslararası Gemi İnşaatı ve Tersaneler Sempozyumu düzenlenmeli” Denizcilik Müsteşarlığı Gemi İnşa ve Tersaneler Genel Müdürü Yaşar Duran Aytaş, tersanelerin ara eleman, iş emniyeti, yer gibi problemleri olduğunu belirterek, bu problemleri çözme kapsamında Piri Reis Denizcilik Meslek Lisesi’nin açıldığını söyledi. Bunun yanında Altınova’da bir gemi yapım meslek lisesi, motor meslek lisesi ve bir de hastanenin temelinin atıldığını hatırlatan Aytaş, 6 okul için girişimlerinin devam ettiğini belirtti. Denizcilik Enstitüsü’nün gerekliliğini hatırlatan Aytaş, en azından 3 yılda bir “Uluslararası Gemi İnşaatı ve Tersaneler Sempozyumu”nun düzenlenmesinin gerektiğini savundu. Kongre boyunca şu konularda sunumlar gerçekleştirildi: “Tersanelerde Meydana Gelen İş Kazaları ve İş Güvenliği”, “Türkiye Gemi İnşa Sanayisinde İş Sağlığı ve Güvenliği Risklerinin Yönetim Metotları”, “Tersane Üretim Proseslerinin İşçi Sağlığı Üzerine Etkileri” ve “Türkiye Gemi İnşa ve Bakım Onarım Sanayisinde İşçi Sağlığı ve İş Güvenliğine Bakış”.
