panel Krizin Gemi İnşaatı Yan Sanayisine Etkileri "2015 yılına kadar tersanelerin dolu olduğunu söylüyorduk. Ne oldu da sanayimiz birden çöküverdi? Demek ki iyi bir strateji yapmamışız. Bir ülkenin gemi sanayisinde etkili olabilmesi için standart tiplere ihtiyacı var. Yan sanayinin ekipman ürünlerini muhakkak güçlendirmesi gerekiyor. 2 milyar 600 milyon dolarlık gemi inşa ihracatımız var; teçhizat ithalatımız da 138 kalemde 1 milyar 978 milyon dolar. Bu sanayiye elbette ikame döviz kazandırma gibi bir takım şeyler ilave edeceksiniz." Teçhizat üretimini uluslararası seviyeye çıkarmalıyız "Biz ihracatı düşünüp planlama yapmalıyız. Elimizde yeterince teknoloji olmadığı için şekillendiremediğimiz, yıllardır büyük çalışmalar yapıp düzeltebileceğimizi tahmin edip bir şeyler yapmaya çalıştığımız teçhizat üretimini uluslararası seviyeye çıkarabilmenin yollarını aramamız lazım. Bizim maalesef strateji hesaplamamız yanlış'.' "GESADolarak 3,5 yıldır organize sanayi bölgesi için çalışıyoruz. 6 ay oldu, her aşamadan geçildi. 3,5 yıllık bir çalışma ÇED (Çevresel Etki Değerlendirmesi) aşamasından geçemiyor. Hata bizde mi? Devletten yardım almaksızın gemiciliğin güçlü ekipleriyle çalışıyoruz. Ancak bazı konularda sorunlar aşılamıyor. 1 O bin kişinin istihdam edileceği, Avrupa ülkelerinin özenle ve yakından izlediği bu projeyi, EMEC(The EuroGESADGenelSekreteriMustafa Onar pean Marine Equipment) Avrupa Birliği'ne müşterek olarak taşımayı kabul etti. Proje başlamadan Hollandalılar ile ortak çalışmaya başladık. Biz iyi organize olarak, ihtisaslaşarak bu çalışmaları tamamlamalıyız. 1,5 yıl içinde yan sanayide çalışanların sayısı 100 bin kişiden 50 bin kişiye düştü. Tersanelerde 15 bin, sanayide 50 bin kişilik kayıp var'.' Krizler biter ama yarınlara iyi hazırlananlar kazanırlar "Sanayide çalışan insanlar ihtisaslaşmış, mesleki ve teknik donanıma sahiptir. Eğitime önem veriyoruz ama devlet yeteri kadar katkı yapıyor mu? Biz GESADolarak, Milli Eğitim Bakanlığı ile birlikte Türk Loydu tesislerinde 4500 kişiyi eğittik. Sanayiye istihdam ve katma değeri artıracak konularda, eğitim ve sağlık hizmetlerinde devletten Krizin Tersane İşçilerine Etkisi "Krizden önce tersane işçilerinin sayısı 35 binler düzeyindeydi. Bugün çok sağlıklı olmasa da GİSBİR rakamlarına göre bu sayı 9-1O binler düzeyine düştü. 25 binlik kişilik işgücü kaybını bugün çok az hissediyoruz. İşsiz kalanların büyük kısmını tersanelerde taşerona bağlı çalışanlar oluşturuyor. Bunlar 2002'den sonra tersanede çalışmaya başlayan, 7-8 yıllık kıdemi olan ama sektörün ayakta kalmasına ve sektörümüzün dünya ile ticaret anlamında rekabetine katkı yapan taşeron çalışanlarıdır. Bu arkadaşlar artık aramızda yok. Bunların tamamına yakını Tuzla,Yalova, Ereğli belki de Türkiye'nin herhangi bir yerinde iş bulamayacağı için 12 tersane • ocak/ şubat 201 O maalesef köylerine döndüler. Bu insanları kaybettik ve bu insanların bir daha geri dönüşü de mümkün değil. 2-3 yıl sonra işlerimizin çok açıldığı bir dönemde, '180 binlik gemi yapacağız' dediğimiz zaman, biz yeniden sıfırdan elemanlar yetiştirmek zorundayız. Bu bizim için bir çıkmaz'.' Kriz böyle devam ederse çekirdek kadromuzu işten çıkarmaya başlayacağız "2008 yılında ağırlıklı olarak Tuzla'da ölümlü iş kazaları yaşadık. Hepimizin tersanesinde bunlar birden çok defa yaşandı. 2008 yılında 28 arkadaşımız, sabah evinden yardım alınmalıdır. Bunun dışındaki konularda yatırımları biz yaparız. Bugüne kadar devletten çok büyük şeyler istemedik. Ama yasaların gerektirdiği işlerde bürokrasiyi kırmamız gerekiyor; bunun sıkıntısını yaşıyoruz. Altyapımız sağlam olursa, zamanı geldiğinde çok iyi işler yapabiliriz; yapmaya da başladık. Dünyada gemi inşa sıralamasında 5'.yiz. Dünya gemi inşa ihracatı yanılmıyorsam 136 milyar dolar civarında. Bizim ihracattaki payımız yüzde 1.9,yaklaşık, 2 milyar dolar düzeyinde. Biz inanıyoruz ki bu krizi aşacağız. Kriz hepimizi yaraladı, yarın daha çok yaralayacak;ama hiçbirimiz kaybolmayacağız. Krizler biter ama yarınlara iyi hazırlananlar kazanırlar; çalışmaya devam edelim." Zor durumdayız ama ümitsiz değiliz "Herkesten bir şeyler beklemek şart değil. Elbette devlet gereğini yapacak, yapması için bizler de çalışacağız; ama önce biz çalışacağız. Uluslararası kuruluşların hazırsanız projeleri var. AB'nin bir projesi olan Temiz Gemi çalışmalarına başlayacağız. Bu proje geleceğin gemilerinin projesidir. Zor durumdayız ama ümitsiz değiliz, daha zor günler yaşayacağız, çalışırsak bunların hepsini aşarız. Özellikle genç arkadaşlarımız hiç yılmadan, büyüklerinden edindikleri doğru tecrübelerle bayrağı daha ileri götürmelidirler. Biz çok büyümedik, çok büyüyebiliriz, yerimizi alalım. BizTrans Avrasya'dayız." TürkiyeDok Gemi İş Sendikası Başkanı Necip Nalbantoğ/u
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=