Tersane Dergisi 2. Sayı (Mayıs-Haziran 2008)

makale ___________________________ _ DublexPaslanmazÇeliklerin Gemi İnşaatında Kullanımı Prof. Dr. Nihat Tekin aslanmaz çeliklerin gemide kullanımı, inşaat ve bakım masrafları göz önünde bulundurulduğunda büyük bir öneme sahiptir. Gemi inşaatında ve özellikle kimyasal tankerlerde bu malzemelerin seçimi özenle yapılmaktadır. Daha öncelerde, genellikle kullanılan 316LN ya da 317LNostenitik paslanmaz çeliklerin yerine artık korozyona daha dayanıklı ve mukavim Dublex Paslanmaz Çelik malzemeler seçilmektedir. Normal alaşımsız ve az alaşımlı çelikler korozif etkilere karşı dayanıklı olmadıklarından, bu türden etkilere maruz kalan uygulamalarda paslanmaz özellikli çeliklerin kullanılması gerekir. Paslanmaz çeliklerin korozyon dayanımları yanında, değişik mekanik özelliklere de sahip olması, işleme kolaylığı ve düşük-yüksek sıcaklıklarda kullanılabilmeleri uygulama alanlarını çok genişletmiştir. Paslanmaz çelikler bileşimlerinde en az yüzde 11krom içeren bir çelik ailesidir. Bu çelikler yüksek korozyon dayanımını, yüzeyine kuvvetle tutunmuş, yoğun, sünek, çok ince ve saydam bir oksit tabakasına borçludur48 tersane • mayıs-haziran 2008 lar. Çok ince olan bu amorf tabaka sayesinde paslanmaz çelikler kimyasal reaksiyonlara karşı pasif davranarak, indirgeyici olmayan ortamlarda korozyona karşı dayanım kazanırlar. Söz konusu oksit tabakası, oksijen bulunan ortamlarda oluşur, dış etkiler ile bozulmuş olsa bile kendini onararak eski özelliğini geri kazanır. Paslanmaz Çeliklerin Üstünlükleri Korozyon Dayanımı: Bütün paslanmaz çeliklerin korozyon dayanımı yüksektir. Düşük alaşımlı türleri atmosferik korozyona; yüksek alaşımlı türleri ise asit, alkali ve klorür içeren ortamlara daha dayanıklıdır. Düşük ve Yüksek Sıcaklıklar: Paslanmaz çeliğin bazı türleri çok düşük sıcaklıklarda dahi gevrekleşmezler. Bazı türleri ise yüksek sıcaklıklarda tufallanmaz ve mekanik dayanımında önemli bir düşme olmaz. İşleme Kolaylığı: Paslanmaz çeliklerin hemen hepsi kesme, kaynak, sıcak ve soğuk şekillendirme ve talaşlı imalat işlemleri ile kolaylıkla biçimlendirilebilir. Mekanik Dayanım: Paslanmaz çeliklerin büyük çoğunluğu soğuk şekillendirme ile pekleşir. Bu sayede artan dayanım sayesinde tasarımlarda malzeme kalınlıkları azaltılarak parça ağırlığı ve fiyatta önemli düşüşler sağlanabilir. Bazı türlerinde ise ısıl işlem sayesinde malzemeye çok yüksek bir dayanım kazandırılabilir. Görünüm ve Estetik: Paslanmaz çelikler çok farklı yüzey kalitelerinde temin edilebilir. Bu yüzeylerin görünümü ve kalitesi kolay bir bakımla uzun süre korunabilir. Hijyen: Paslanmaz çelik yüzeylerin kolay temizlenebilir olması, bu malzemelerin gıda, ilaç ve hijyenik olması gereken uygulamalarda yaygın olarak kullanılmasına imkan verir. Paslanmaz Çelik Türleri Paslanmaz çeliklerde alaşımlama tekniği yardımıyla farklı özelliklerde alaşımlar elde edilebilir. Paslanmaz çeliklerde iç yapıyı ve bununla birlikte değişik özellikleri sağlayan en önemli alaşım elemanları önem sırasına göre Krom, Nikel, Molibden, Mangan.Titanyum, Azot ve Bakır'dır. Paslanmaz çelikler genelde 5 ana gruba ayrılırlar. Bunlar Ferritik, Martenzitik, Ostenitik, Ferritik/Ostenitik

RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=