30 Eylül 2014 | HABER 34. Sayı (Eylül-Ekim 2014)

TMMOB Gemi Mühendisleri Odası’nın düzenlediği, Ulusal Gemi İnşa Sanayi Stratejisi Çalıştayı, 4 Temmuz Cuma günü, Türk Loydu Vakfı Prof. Dr. Teoman Özalp Konferans Salonu’nda sektörün yoğun katılımıyla gerçekleştirildi. Ulusal gemi inşa sanayiinde kısa ve orta vadeli hedefler ve stratejilerin belirlendiği çalıştayda sektörün sorunları da ele alındı.
Çalıştaya; Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Kıyı Yapıları ve Tersaneler Genel Müdürü Hızırreis Deniz, TMMOB Gemi Mühendisleri Odası (GMO) Yönetim Kurulu Başkanı Sinem Dedetaş, İstanbul Gemi ve Yat İhracatçıları Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Başaran Bayrak, Türkiye Gemi İnşa Sanayicileri Birliği (GİSBİR) Yönetim Kurulu Başkanı Murat Kıran, Koster Armatörleri ve İşletmecileri Derneği (KOSDER) Yönetim Kurulu Başkanı Salih Zeki Çakır, Türk Loydu Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Zorlu, İMEAK Deniz Ticaret Odası (DTO) Yönetim Kurulu Üyesi Alev Tunç ile gemi inşa sanayi ve denizcilik sektörünün önde gelen temsilcileri katıldı.

GMO Yönetim Kurulu Başkanı Sinem Dedetaş

Çalıştayın açılış konuşmasını yapan GMO Yönetim Kurulu Başkanı Sinem Dedetaş, Türkiye’nin bir deniz ülkesi olmasına rağmen denizci ülke olamadığını söylediği konuşmasında şu ifadelere yer verdi: “Bir kere denizci ülke olmak diyorsak, deniz ticaretinin vazgeçilmez bir öğesi ve savunma prensibinin önemli bir aracı olan gemiden ve denizcilik faaliyetlerinin önemli bir bölümünü teşkil eden gemi inşa sanayiinin stratejik öneminden bahsetmeden geçemeyiz. Peki denizci ülke olmak için bu denli stratejik öneme sahip gemi inşa sanayimiz, devletimizin gözünde de stratejik bir öneme sahip olarak görülüyor mu? Bunun cevabını 2010-2014 yılları için, Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca hazırlanan ‘Sanayi Strateji Belgesi’ içinde aradık. Burada stratejik öneme sahip 7 sanayi dalının içinde ne yazık ki gemi inşa sanayi yoktu.”
Bu nedenle, gemi inşa sanayiinin stratejisinin sektör tarafından belirlenmesi gerektiğine işaret eden Dedetaş, bu stratejiyi oluşturmak için de hep birlikte hareket etmek gerektiğini ifade etti.
Hızırreis Deniz: “Gemi İnşa Sanayiinin Değerini Devlete Anlatabilmeliyiz”





Sinem Dedetaş’ın ardından söz alan Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Kıyı Yapıları ve Tersaneler Genel Müdürü Hızırreis Deniz ise çalıştayın asli görevinin, burada söylenenleri eyleme dönüştürmek olduğunu belirterek şunları söyledi: “Tersanecilik hep emek yoğun bir sektör olarak deklare edilmiştir ama finans aslında en önemli kısmıdır. Bu sektör aslında sermaye yoğun bir sektördür. Ülkemizin ekonomik yapısı içerisinde sektörümüzün ekonomik ölçüsünü iyi ortaya koymamız gerekmektedir. Özellikle Gemi İnşa Sanayi ülke için ne anlama geliyor, bunu ekonomik yönden iyi tanımlamalıyız. Bu konuda toplu hareket etmeliyiz. DTO ile beraber 30 ayrı unsurumuz var ama hepsi farklı şeyler istiyorlar. Bu normaldir ancak devletten tek bir şey istemek gerekir. Bu coğrafyadaki üstünlüğümüzü doğru ortaya koymalıyız. Bununla ilerleriz. Devlet, ülke ekonomik büyüklüğü içinde yüzde 1’in altında iseniz sizi yok kabul eder. Değerimizi devlete analitik olarak anlatabilmeliyiz.”
Hızırreis Deniz’in konuşmasının ardından GMO Genel Sekreteri ve Çalıştay Moderatörü Burak Acar, Türk gemi inşa sanayii ile ilgili ayrıntılı bilgiler veren bir sunum yaptı. 
Murat Kıran: “Sağladığımız Katma Değeri Kanıtlayacağız”





Gemi İnşa Sanayicileri Birliği (GİSBİR) Yönetim Kurulu Başkanı Murat Kıran da çalıştayda yaptığı konuşmada, Resmi Gazete’de yayımlanan Hazine taşınmazlarının tersane tekne imal-çekek yeri yatırımlara tashihine ilişkin yönetmeliğin kendilerini çok mutlu ettiğini belirterek, “18 Nisan 2013 tarihinde kanun çıktı. Yaklaşık 15 ay sonra yönetmeliğimize kavuştuk. Bu yönetmeliğin çıkmasında emeği geçen herkese teşekkür etmek istiyorum” dedi.
Yabancı yatırımcıların Türkiye’ye beraberlerinde know-how’larını da alarak gelmeleri halinde Türk tersanelerinin önünün açılacağını ifade eden Kıran, şöyle devam etti: “Gemi inşa sanayi veri tabanı denilen bir programımız var. Bu işin başında Piri Reis Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Oral Erdoğan yer alıyor. Çok yakın zamanda Hazine’ye artık gemi inşa sanayi olarak ne kadar katma değer sağladığımızı kanıtlar hale geleceğiz. Bundan sonra tersanelerden de devamlı bilgi akışı almak zorundayız. Bu da bize çok yardımcı olacak. Biz şu anda elektronik cihazlar hariç bir geminin ihtiyacı olan her şeyi üretebiliyoruz. Vinci, sacı, boyayı burada üretebiliyoruz. Belli tonaja kadar yüzde 100’ünü yapıyoruz. Bu sektöre yatırılan her şey katma değer olarak geri gelecektir.”
Kıran konuşmasında, 2023 hedeflerine ulaşabilmek için savunma sanayii ihracatı ve offshore faaliyetlerinin önemine de değindi. 
Başaran Bayrak: “Her Yıl Yüzde 35 Büyümemiz Lazım”





Gemi ve Yat İhracatçıları Birliği (GYİB) Yönetim Kurulu Başkanı Başaran Bayrak ise taşeronluğun gemi inşa sektörü için çok önemli bir sistem olduğunu belirttiği konuşmasında “Gemi inşa, taşeronluk sistemi olmazsa, olmaz bir sektördür. Taşeronluk sistemi olmazsa biz zaten yürüyemeyiz” dedi.
Gemi inşa sanayinin 2008 yılında toplam ihracattaki payının yüzde 2’ye yakın olduğunu belirten Bayrak, “Bu çok ciddi bir rakam. Şimdi 0,6’lara düştü. 10 milyar dolarlık ihracat hedefi koyduk. Bunu yakalayabiliriz ama bir şeyler yapmamız lazım. Yılın ilk 5 ayında ihracat artışımız sadece 2 milyon dolar. Her yıl yüzde 35 büyümemiz lazım ki 10 milyar dolarlık rakamları yakalayabilelim. Finansal problemlerimizi çözmemiz lazım. Devletin bu konuda birtakım argümanlar üretmesi gerekiyor. Tersaneler teminat gösteremiyorlar, teminat sorunu var. Verimlilikte sorunlarımız var. İşgücü açığımız var. Sektöre işgücü kazandıracak çalışmalar yapmamız gerekiyor” diye konuştu.